Sędziwy kasztanowiec przy sądzie został wpisany na listę pomników przyrody

Przed gmachem Sądu Rejonowego na ul. Piekarskiej 1 rośnie drzewo, które dla wielu mieszkańców Bytomia jest miejskim punktem orientacyjnym - rozłożysta korona daje cień oczekującym na tramwaj, a teraz drzewo zyskało formalną ochronę jako pomnik przyrody. Decyzję podjęli radni podczas sesji Rady Miejskiej, a wniosek złożył Prezes Sądu Rejonowego. To drugi tego typu pomnik w mieście obok znamienitego platana z Miechowic.

• Kasztanowiec przy gmachu Sądu Rejonowego otrzymał specjalną ochronę
• Co to oznacza dla Bytomia po wpisaniu kolejnego pomnika przyrody
• Wydział Inżynierii Środowiska przyjmie zgłoszenia drzew - jak to wygląda

Kasztanowiec przy gmachu Sądu Rejonowego otrzymał specjalną ochronę

Drzewo to kasztanowiec biały rosnący na skrawku zieleni między ul. Piekarską a ul. Sądową. Jego wiek oceniany jest na około 150 lat, obwód pnia wynosi 365 cm, a wysokość 19,5 m. Lokalni pasażerowie tramwajów znają je z rozłożystej korony, która w upalne dni daje ulgę oczekującym na przystanku.

Wniosek o objęcie ochroną złożył Prezes Sądu Rejonowego. Przy podejmowaniu uchwały brano pod uwagę zarówno wielkość pnia, jak i wartość historyczną drzewa — na zdjęciach archiwalnych kasztanowiec już w 1915 roku wyglądał na okazały okaz.
Przeprowadzone badania fitosanitarne i diagnostyka potwierdziły, że drzewo wymaga stałego nadzoru, ale jest stabilne.

“Zazwyczaj podstawowym kryterium do ustanowienia pomnika przyrody jest jego obwód… nasze drzewo posiada obwód wynoszący 365 cm”

• Wojciech Bryś, naczelnik Wydziału Inżynierii Środowiska UM

“Całość jest stabilna i liczymy na to, że jeszcze długo będziemy mogli podziwiać ten okaz. Oczywiście będzie pod stałym monitoringiem”

• Wojciech Bryś, naczelnik Wydziału Inżynierii Środowiska UM

Co to oznacza dla Bytomia po wpisaniu kolejnego pomnika przyrody

Wpis kasztanowca na listę pomników przyrody to nie tylko honor dla drzewa - to także nowe zasady prowadzenia prac przy nim i w jego otoczeniu. Każde cięcie, wiązanie czy inna interwencja będą teraz konsultowane z Wojewódzkim Konserwatorem Zabytków, a wszystkie zabiegi wykonają specjaliści z uprawnieniami arborystycznymi. W ostatnich latach testy tomografem akustycznym i prace zabezpieczające potwierdziły konieczność regularnego monitoringu, zwłaszcza podczas prac drogowo-tramwajowych w sąsiedztwie.

W mieście już teraz rośnie inny pomnik przyrody - platan klonolistny w Parku Tiele-Wincklerów, nazwany imieniem Jan III Sobieskiego. Władze miejskie zapowiadają dalsze analizy stanu zdrowotnego kolejnych okazów, m.in. dębu na polanie w Ostoi Miechowickiej, którego zgłoszenie zgłosiła Liga Ochrony Przyrody.

Wydział Inżynierii Środowiska przyjmie zgłoszenia drzew - jak to wygląda

Referat Przyrody w Wydziale Inżynierii Środowiska przeprowadza oględziny i badania drzew zgłaszanych przez mieszkańców. Aby wnioskowanie przebiegało sprawnie, warto przygotować podstawowe informacje i dokumentację.

Proste wskazówki przy zgłoszeniu:

• wysłać zgłoszenie na adres [email protected] z krótkim uzasadnieniem, zdjęciem i lokalizacją;
• zrobić zdjęcia pnia, korony i otoczenia drzewa oraz podać orientacyjne pomiary (obwód pnia na wysokości 130 cm, jeśli są znane);
• wskazać, dlaczego drzewo wyróżnia się wśród innych (wiek, pokrój, rzadkość gatunku, wartość historyczna lub krajobrazowa).

Minimalne obwody pni, które rozważane są przy uznawaniu za pomnik przyrody, różnią się w zależności od gatunku - na przykład:

• grupa z podstawowym progiem 50 cm dla m.in. cis pospolity, jałowiec pospolity;
• progi 100 cm dla m.in. głóg, jabłoń, jarząb;
• progi 150 cm lub 200 cm dla wybranych gatunków;
• dla wielu drzew liściastych i iglastych próg wynosi 250 cm (m.in. kasztanowiec zwyczajny, sosna zwyczajna, świerk pospolity).

Mieszkańcy, którzy chcą zgłosić drzewo, mogą się spodziewać, że urzędnicy przeprowadzą oględziny i ewentualne badania specjalistyczne - tak jak to miało miejsce przy kasztanowcu przed sądem. W praktyce warto zebrać jak najwięcej dowodów - stare zdjęcia, opis lokalnej historii czy świadectwa świadków - bo elementy historyczne i krajobrazowe często decydują o przyznaniu ochrony.

Podsumowując, wpis kasztanowca przed sądem to sygnał, że Bytom coraz poważniej traktuje swoje dorodne drzewa - zarówno te rzadkie, jak i te, które po prostu codziennie służą mieszkańcom cieniem i charakterem miejsca.

na podstawie: Urząd Miejski w Bytomiu.